Bilim Ofisi | Müzik Her Derdin Devası Olabilir Mi?
657
post-template-default,single,single-post,postid-657,single-format-standard,ajax_fade,page_not_loaded,,qode-title-hidden,qode_grid_1300,footer_responsive_adv,qode-theme-ver-16.6,qode-theme-bridge,disabled_footer_bottom,wpb-js-composer js-comp-ver-5.5.1,vc_responsive

Müzik Her Derdin Devası Olabilir Mi?

Bir önceki “Müziğin Tedavideki Yeri” isimli yazıda müziğin terapi aracı olarak kullanılmasının daha olumlu sonuçlar ortaya koyduğu gözlemlenmiştir. Peki, müzik terapinin hangi aşamalarında vardır? Hangi alanlarda işe yaramıştır? Danışan ya da hastalarda müzikle terapinin etkisi nedir? Sorularına yanıt arayacağız.

Karahan (2006)’ın aktardığına göre, eski uygarlıklarda insanlar, hastalıkların iyileştirilebilmesi için tedavi yollarını denemiş ve müziğin tedavide etkili bir rol alabileceğini düşünerek bunu kullanmaya çalışmıştır. Yine Karahan (2006)’a göre; yüzyıllar boyunca hekimler, müzisyenler ve filozoflar müziğin etkisini oluşturan unsurları açıklamaya çalışmışlardır. Burada iki önemli teori söz konusudur. Bunlardan biri, müziğin insanın duygularına yapmış olduğu etki, ikincisi ise müziğin fizyolojik etkileri nedeniyle beraberinde getirdiği psikolojik etkilerdir.

Öncelikle ‘müzikle terapi nedir?’ buna bir açıklama getirmeliyiz diye düşünüyorum.  Müzikle terapi, müziğin içinde olan tüm unsurların tedavi aracı olarak kullanılmasıdır. İnsanlar üzerinde olumlu etkiler oluşturduğu düşünülen müzikler seçilerek, terapi sırasında veya sürecinde aktif müzik yaparak ya da dinleyerek, hastaların duygu ve düşüncülerinde olumlu etkilerin ortaya çıkması sağlamaya çalışılır. Khorshid ve Akın’ın (2007) mekanik ventilasyon desteğinde olan hastalarla yapılan bir çalışmada, hastalar mekanik ventilasyonu “en insani olmayan tedavi’’ olarak tanımlamışlardır. Mekanik ventilasyon desteğinde olan hastaların anksiyete tedavisinde, sıklıkla ilaçlar kullanılmaktadır. Fakat bu ilaçlar uzun ya da kısa dönemde ortaya çıkabilen çok fazla istenmeyen yan etkiye sahiptir. Bu durum ventilatöre bağlı hastalar için farmakolojik olmayan alternatif girişimlerin araştırılmasını gerektirmektedir. Müzik terapi kullanılan, mekanik ventilasyon desteğinde olan hastalarda anksiyeteyi azalttığı ve gevşemeyi sağladığı gözlemlenmiştir. Yan etki ve risk gözlenmemiştir. Kolay uygulanabilir olmuştur. Bakım maliyetini düşürdüğü de gözlenmiştir.

Şekil 1 Taybaş, Ç. (2016) ‘Müzik ve Beyin’

Karadeniz (2017)’in çalışması, Alzheimer tanısı konmuş bireylere müzik terapi uygulamasının ajitasyon ve anksiyete üzerine etkilerinin araştırılmasıdır. Çalışmaya İstanbul Avrasya Huzurevi’nde kalan, sözel iletişim kurulabilen, Alzheimer tanısı alan, yaşları 65-93 arasında değişen 30 hasta dâhil edilmiştir. Homojen olması için 15’er kişilik deney ve kontrol gruplarına ayrılarak deney grubundaki Alzheimerlı bireylere 16 hafta boyunca haftada bir kez 45 dakikalık müzik terapi çalışması yapılmıştır. Hasta grubuna uygulanan müzik terapinin zihinsel, psikolojik, ajitasyon ve anksiyeteyi azaltmada ve dengeli hale getirmede olumlu etkisi olduğu saptanmıştır.

Bunun gibi pek çok ulusal ve uluslararası çalışmalar bulunmaktadır. Araştırma yaparken bende bazı noktalar ile karşılaştım. Mesela Müzik Terapi Uygulama ve Araştırma Merkezi (MÜTEM) olduğunu öğrendim. MÜTEM, müziği; nöroloji, kardiyoloji, onkoloji, psikiyatri gibi klinik alanlarda ve özel gereksinimi olan bireylerin (alkol ve madde bağımlılığı) de önemli bir yere sahip olduğunu tedavisinde tamamlayıcı bir yöntem olarak kullanıldığı bir merkez (https://uskudar.edu.tr/tr/muzik-terapi-uygulama-ve-arastirma-merkezi-mutem-hakkinda). Müzikle terapi yapılan benim ulaşabildiğim araştırmalara göre de nöroloji, kardiyoloji, onkoloji, özellikle de psikiyatri gibi klinik alanların hemen hemen her birinde olumlu sonuçlar verdiği görülmüş. ‘Müzik her derdin devası olabilir mi?’ sorusunun yanıtını tam olarak bulamamış olsam da birçok alanda müziğin insanlar üzerinde olumlu etkileri araştırmalar sonucunda ortaya konmuştur.

Yazar:Ekin TOKATLI

KAYNAKLAR

KARADENİZ, Ş. E. E. (2017) Demans-Alzheimer Hastalarında Farklı Müzik Terapi Uygulamalarının Zihinsel, Psikolojik, Anksiyete Ve Ajitasyon Etkileri Üzerine Karşılaştırmalı Çalışma, Yüksek Lisans Tezi, Haliç Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.

KARAHAN, S. (2000). Tarihsel Süreç İçerisinde Türklerde Müzikle Terapi, İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul

KHORSHID, L. & AKIN, E. (2007). Mekanik Ventilatöre Bağlı Hastalarda Anksiyete Yönetiminde Müzik Terapinin Yeri, Yoğun Bakım Hemşireliği Dergisi. 11(2):83-88